Hà Giang – Độc đáo kiến trúc nhà trình tường

Nếu có ai đó từng in dấu chân trên con đường uốn lượn như dải lụa mềm vắt ngang những triền núi Hà Giang, hẳn sẽ không thể quên hàng lan can chênh vênh ven đường. Hãy ngồi xuống thật lâu để giữ những khoảnh khắc hoà mình cùng thiên nhiên với mây trời êm dịu…

Đặc sản ở miền đá Hà Giang đâu chỉ có hoa tam giác mạch nở hồng rực rỡ mỗi độ thu về, đâu chỉ có lúa chín vàng gợn sóng trên những thửa ruộng bậc thang, đâu chỉ có Mã Pí Lèng hùng vĩ bên dòng Nho Quế yên bình,…

Đặc sản Hà Giang trong nét truyền thống có lẽ còn phải kể đến những ngôi nhà trình tường nhấp nhô trên triền dốc.

Nhà trình tường Hà Giang
Nhà trình tường Hà Giang

Nếu có dịp đi du lịch Hà Giang, bạn sẽ bị thuyết phục bởi sự gia công bằng tay những ngôi nhà trình tường độc đáo của người Mông nơi đây. Không vôi vữa, mùa hè dịu mát, mùa đông ấm áp, nhà trình tường quanh năm che chở bao thế hệ đồng bào người Mông. Và nay, những ngôi nhà trình tường ấy trở thành một trong những nét đẹp kiến trúc địa phương độc đáo rất thu hút du khách của Hà Giang.

Chạy dọc theo quốc lộ 4C trên con đường mang tên Hạnh Phúc, từ thành phố Hà Giang qua Yên Minh lên Đồng Văn, Mèo Vạc, bạn sẽ được chiêm ngưỡng nhiều ngôi nhà trình tường nép mình giữa thiên nhiên hùng vĩ. Nhà trình tường của người Mông được nhận ra dễ dàng vì những rào đá bao quanh ngôi nhà. Hàng rào phía trước nhà không được kết dính từ gạch vữa hay xi măng. Vật liệu chính là đá, được lấy từ trên núi, chiều cao khoảng nửa người. Đá muôn hình vạn trạng, nhiều kích cỡ được những đôi bàn tay khéo léo đẽo gọt, ghè khít vào nhau để tạo nên sự vững chắc.

Bước vào cổng rào là ngôi nhà với những bức trình tường làm hoàn toàn bằng đất nện dày cứng, không có cột hay cọc nào làm trụ. Nết đặc sắc nằm ở những bức trình tường, chúng tạo không khí dịu mát trong mùa hè và giữ ấm được trong mùa đông. Thú dữ hay thiên nhiên vùng cao khắc nghiệt không thể phá vỡ những ngôi nhà này.

Ngôi nhà trình tường của người Mông được chia làm ba gian. Phía bên trái dùng đặt bếp lò và chỗ ngủ cho vợ chồng người chủ nhà. Phía bên phải đặt giường khách và bếp sưởi. Gian chính giữa rộng nhất để đặt bàn thờ tổ tiên và cũng là nơi tiếp khách, ăn uống cho dòng họ, gia đình. Sàn gác phía trên để gia chủ cất giữ đồ đạc, lương thực, thực phẩm. Nếu nhà nào có cối xay ngô, giã gạo thì có thể có thêm một hoặc hai chái nhà.

Những ngôi nhà trình tường độc đáo
Những ngôi nhà trình tường độc đáo

Ngoài cửa chính của ngôi nhà có treo một tấm vải đỏ, thêm cửa sổ và cửa phụ để không khí ngôi nhà trở nên thoáng đãng hơn. Các khung cửa có thể dùng gỗ hoặc thân cây trúc cây mai già. Điều đặc biệt là, cửa phải mở vào trong chứ không được mở ra ngoài. Nằm chếch với cửa chính, người Mông hay đặt chuồng chăn nuôi gia súc. Mọi thứ đều nằm bên trong hàng rào đá. Có lẽ sự mát mẻ lan tỏa trong những ngôi nhà trình tường là do mái ngói hoặc mái tranh. Tường đất cùng với mái lợp bằng các vật liệu này sẽ mang lại sự mát mẻ, điều hòa quanh năm cho không khí trong ngôi nhà.

Bạn có thể ngắm nhìn thỏa thích thiên nhiên hoang vu, kỳ vĩ của Hà Giang giữa bạt ngàn Tây Bắc, thế nhưng không nên bỏ qua những chấm phá nhỏ của những ngôi nhà trình tường. Nét đẹp văn hóa độc đáo của dân tộc Mông nói riêng, người Hà Giang nói chung, có sự đóng góp không nhỏ của những điểm du lịch Hà Giang đặc biệt này – những ngôi nhà trình tường nhỏ nhắn bình yên giữa thiên nhiên hùng vỹ.

Hà Giang mùa nào cũng đẹp, đẹp theo đúng nghĩa của một người lữ hành, đẹp trong sắc thái bình dị, không quá cầu kỳ, xô bồ, đông đúc…

Cùng chúng mình lên xe về Hà Giang thôi! Đặt chân đến miền địa đầu Tổ quốc với những cao nguyên đá đang vẫy gọi chúng ta!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

eleven + 14 =